۳ هزار واحد مسکن حمایتی آماده بهرهبرداری شد؛ سهم پرند ۱۴۴۰ واحد
معاون وزیر راه و شهرسازی از آمادهسازی بیش از ۳ هزار واحد مسکن حمایتی برای بهرهبرداری در کشور خبر داد و اعلام کرد که ۱۴۴۰ واحد از این تعداد در شهر جدید پرند قرار دارد. به گفته شهرام ملکی، در حال حاضر ۱۴۲ هزار واحد مسکن حمایتی در ۱۷ شهر جدید کشور در دست ساخت است و میانگین پیشرفت فیزیکی این پروژهها به ۳۹.۴ درصد رسیده است.
به گزارش اخبار ساختمان، شهرام ملکی، معاون وزیر راه و شهرسازی و مدیرعامل شرکت عمران شهرهای جدید، در جریان بازدید از پروژههای مسکن حمایتی شهر جدید پرند، تازهترین وضعیت اجرای طرحهای مسکن حمایتی در شهرهای جدید را تشریح کرد.
ساخت ۱۴۲ هزار واحد مسکن حمایتی در شهرهای جدید
ملکی با اشاره به روند اجرای پروژههای مسکن حمایتی در کشور اعلام کرد که در حال حاضر بیش از ۸۰۰ هزار واحد مسکن حمایتی در سراسر کشور در دست اجرا قرار دارد. از این تعداد، ۱۴۲ هزار واحد در ۱۷ شهر جدید احداث میشود.
به گفته معاون وزیر راه و شهرسازی، زمین موردنیاز این واحدها تأمین و تخصیص یافته و عملیات اجرایی پروژهها در حال انجام است. این آمار نشان میدهد شهرهای جدید همچنان یکی از محورهای اصلی اجرای طرحهای حمایتی مسکن در کشور محسوب میشوند.
اهمیت این موضوع از آن جهت است که بخشی از سیاست تأمین مسکن در سالهای اخیر بر توسعه شهرهای جدید، استفاده از اراضی آمادهسازیشده و اتصال پروژهها به زیرساختهای شهری متمرکز بوده است. با این حال، سرعت تکمیل پروژهها همچنان به عواملی مانند تأمین مالی، آورده متقاضیان، مجوزهای اداری و آمادهسازی خدمات زیربنایی وابسته است.
پیشرفت فیزیکی مسکن حمایتی به ۳۹.۴ درصد رسید
مدیرعامل شرکت عمران شهرهای جدید با اشاره به اطلاعات ثبتشده در سامانه جامع طرحهای حمایتی مسکن اعلام کرد که میانگین پیشرفت فیزیکی ۱۴۲ هزار واحد مسکن حمایتی در شهرهای جدید به ۳۹.۴ درصد رسیده است.
این عدد از یک سو نشاندهنده ورود بخش قابل توجهی از پروژهها به مرحله ساخت است، اما از سوی دیگر بیانگر آن است که بخش مهمی از واحدها هنوز تا مرحله تحویل فاصله دارند. در پروژههای مسکن حمایتی، عبور از مراحل اولیه ساخت بهویژه پس از تأمین زمین و اخذ مجوزها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا بخش عمدهای از تأخیرها معمولاً در همین مراحل اتفاق میافتد.
بر اساس اظهارات ملکی، نزدیک به ۱۰۸ هزار واحد وارد مرحله اجرای عملیات ساختمانی شدهاند. این موضوع میتواند نشانهای از فعالتر شدن پروژهها در شهرهای جدید باشد؛ هرچند ادامه این روند به پایداری منابع مالی و مشارکت بانکها وابسته خواهد بود.
۳ هزار واحد آماده بهرهبرداری؛ پرند در صدر افتتاحها
یکی از مهمترین بخشهای اظهارات معاون وزیر راه و شهرسازی، اعلام آماده بودن بیش از ۳ هزار واحد مسکن حمایتی برای بهرهبرداری است. به گفته ملکی، از این تعداد، یکهزار و ۴۴۰ واحد در شهر جدید پرند قرار دارد و آماده افتتاح و بهرهبرداری است.
پرند طی سالهای گذشته یکی از کانونهای اصلی اجرای پروژههای مسکن حمایتی و مسکن مهر بوده و به دلیل نزدیکی نسبی به تهران، همواره در سیاستهای توسعه مسکن در اطراف پایتخت نقش ویژهای داشته است. آماده شدن ۱۴۴۰ واحد در این شهر جدید میتواند بخشی از تقاضای متقاضیان مسکن حمایتی را پاسخ دهد، اما میزان اثرگذاری آن بر بازار مسکن به سرعت تحویل، تکمیل خدمات شهری و وضعیت دسترسیها نیز بستگی دارد.
در واقع، بهرهبرداری از واحدهای مسکونی فقط به معنای تکمیل ساختمان نیست؛ بلکه کیفیت سکونت در این پروژهها به موضوعاتی مانند حملونقل، مدرسه، درمانگاه، خدمات شهری، آب، برق، گاز و دسترسی مناسب نیز وابسته است.
افزایش صدور مجوزها از ۶۱ درصد به بیش از ۹۸ درصد
ملکی در بخش دیگری از سخنان خود، دو موضوع را در اجرای پروژههای مسکن حمایتی مهم دانست. نخستین موضوع، اخذ مجوزهای لازم برای پروژهها بود.
به گفته او، در نیمه دوم سال ۱۴۰۳ تنها ۶۱ درصد از واحدها دارای مجوزهای لازم بودند، اما این میزان اکنون به بیش از ۹۸ درصد رسیده است. این افزایش میتواند یکی از عوامل مهم در تسریع روند ساختوساز باشد؛ زیرا نبود مجوزهای کامل معمولاً مانع ورود پروژهها به مراحل اجرایی جدی و اتصال آنها به منابع مالی میشود.
رشد قابل توجه صدور مجوزها نشان میدهد بخشی از موانع اداری پروژههای مسکن حمایتی در شهرهای جدید کاهش یافته است. با این حال، مرحله پس از صدور مجوز یعنی تأمین مالی، اجرای عملیات ساختمانی و تکمیل زیرساختها همچنان تعیینکننده سرعت تحویل واحدها خواهد بود.
اتصال ۱۶۲ هزار واحد به قراردادهای مشارکت مدنی
دومین موضوع مورد تأکید معاون وزیر راه و شهرسازی، تأمین منابع مالی پروژهها بود. ملکی اعلام کرد که در ابتدای کار بیش از ۷۰ هزار واحد دارای قراردادهای مرتبط با تأمین مالی بودند، اما اکنون تعداد واحدهای دارای قرارداد مشارکت مدنی به بیش از ۱۶۲ هزار واحد افزایش یافته است.
قرارداد مشارکت مدنی بانکی یکی از ابزارهای اصلی تأمین مالی پروژههای مسکن حمایتی است. اتصال پروژهها به این قراردادها میتواند مسیر پرداخت تسهیلات و تزریق منابع مالی به پروژهها را هموار کند.
با این حال، تجربه سالهای گذشته نشان داده است که صرف انعقاد قرارداد کافی نیست و سرعت پرداخت تسهیلات، هماهنگی بانکها، توان آورده متقاضیان و هزینههای روز ساخت نیز نقش مهمی در پیشرفت پروژهها دارند. به همین دلیل، پایداری جریان مالی در پروژههای مسکن حمایتی از اهمیت ویژهای برخوردار است.
آورده متقاضیان مسکن حمایتی به بیش از ۴۶ همت رسید
مدیرعامل شرکت عمران شهرهای جدید همچنین از رشد قابل توجه آورده مردمی در پروژههای مسکن حمایتی خبر داد. به گفته ملکی، میزان آورده متقاضیان در سال ۱۴۰۳ نزدیک به ۱۹ همت بود، اما اکنون این رقم به بیش از ۴۶ همت افزایش یافته است.
افزایش آورده متقاضیان میتواند به پیشرفت پروژهها کمک کند، اما در عین حال نشاندهنده فشار مالی قابل توجه بر خانوارهای متقاضی مسکن حمایتی نیز هست. در شرایطی که هزینه ساخت، قیمت مصالح ساختمانی و هزینههای اجرایی افزایش یافته، توان پرداخت متقاضیان یکی از چالشهای اصلی ادامه پروژهها محسوب میشود.
ملکی همچنین از همکاری بانکهای مسکن، ملت، ملی و سایر بانکها در تأمین منابع مالی این پروژهها قدردانی کرد. نقش بانکها در این بخش بسیار مهم است؛ زیرا در صورت کندی پرداخت تسهیلات، پروژهها ممکن است با تأخیر، افزایش هزینه و نارضایتی متقاضیان روبهرو شوند.
وضعیت مسکن مهر باقیمانده در شهرهای جدید
معاون وزیر راه و شهرسازی در ادامه به وضعیت واحدهای باقیمانده مسکن مهر نیز اشاره کرد. به گفته او، حدود ۳۴ هزار و ۵۰۰ واحد مسکن مهر باقی مانده بود که از ابتدای سال ۱۴۰۳ تاکنون بیش از ۷ هزار واحد از آنها به بهرهبرداری رسیده است.
بر این اساس، تعداد واحدهای باقیمانده مسکن مهر به حدود ۲۷ هزار واحد کاهش یافته است. ملکی اعلام کرد که برای تکمیل این واحدها به حدود ۲۱ همت اعتبار نیاز است.
مسکن مهر در بسیاری از شهرهای جدید همچنان یکی از پروندههای ناتمام بخش مسکن محسوب میشود. تکمیل واحدهای باقیمانده، علاوه بر تحویل خانه به متقاضیان قدیمی، میتواند بخشی از ظرفیت سکونتی شهرهای جدید را فعالتر کند. با این حال، تکمیل این پروژهها نیز مانند مسکن حمایتی، به تأمین مالی، رفع مشکلات زیرساختی و تکمیل خدمات روبنایی وابسته است.
نقش شهرهای جدید در سیاست مسکن حمایتی
آمارهای اعلامشده از سوی شرکت عمران شهرهای جدید نشان میدهد که شهرهای جدید همچنان در برنامههای تأمین مسکن دولت نقش قابل توجهی دارند. ساخت ۱۴۲ هزار واحد مسکن حمایتی در ۱۷ شهر جدید، آمادهسازی بیش از ۳ هزار واحد برای بهرهبرداری و ورود ۱۰۸ هزار واحد به مرحله عملیات ساختمانی، همگی بیانگر تمرکز دولت بر توسعه پروژههای مسکن در این مناطق است.
با این حال، تجربه نشان داده است که موفقیت پروژههای مسکن در شهرهای جدید فقط به تعداد واحدهای ساختهشده وابسته نیست. کیفیت سکونت، دسترسی به حملونقل عمومی، ایجاد فرصتهای شغلی، خدمات آموزشی و درمانی، و تکمیل زیرساختهای شهری از عواملی هستند که میتوانند میزان استقبال و پایداری سکونت در این شهرها را تعیین کنند.
به همین دلیل، اگرچه ساخت واحدهای جدید یک گام مهم در مسیر پاسخ به تقاضای مسکن است، اما همزمان باید موضوع زیستپذیری شهرهای جدید نیز جدی گرفته شود.
جمعبندی
اعلام آماده بودن بیش از ۳ هزار واحد مسکن حمایتی برای بهرهبرداری، از جمله ۱۴۴۰ واحد در شهر جدید پرند، نشان میدهد بخشی از پروژههای حمایتی در شهرهای جدید به مرحله تحویل نزدیک شدهاند. همچنین ساخت ۱۴۲ هزار واحد مسکن حمایتی در ۱۷ شهر جدید و رسیدن میانگین پیشرفت فیزیکی آنها به ۳۹.۴ درصد، تصویری از وضعیت فعلی اجرای این طرحها ارائه میدهد.
در کنار این آمارها، افزایش مجوزهای پروژهها به بیش از ۹۸ درصد، رشد قراردادهای مشارکت مدنی به بیش از ۱۶۲ هزار واحد و افزایش آورده متقاضیان به بیش از ۴۶ همت، از نشانههای پیشرفت در بخش اداری و مالی پروژههاست.
با این حال، ادامه موفقیت این طرحها به تأمین پایدار منابع مالی، تکمیل زیرساختهای شهری، همراهی بانکها و توان پرداخت متقاضیان وابسته است. در نهایت، بهرهبرداری واقعی از مسکن حمایتی زمانی میتواند اثر ملموستری بر بازار مسکن داشته باشد که واحدها نهفقط از نظر ساختمانی، بلکه از نظر خدمات شهری و امکانات سکونتی نیز آماده پذیرش خانوارها باشند.
