آغاز تدوین طرح جامع مدیریت صنعت ساختمان در وزارت راه
وزارت راه و شهرسازی تدوین «طرح جامع مدیریت صنعت ساختمان» را با هدف ایجاد چارچوبی منسجم برای توسعه و ساماندهی این صنعت آغاز کرده است؛ طرحی که در صورت اجرا میتواند بر کیفیت ساختوساز، بهرهوری انرژی، شیوههای نظارت و مسیر آینده ساخت مسکن در کشور اثر بگذارد.
به گزارش پرشین سازه، محمدعلی ریاحی، مدیرکل دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان وزارت راه و شهرسازی، اعلام کرده این طرح در راستای مأموریتهای ابلاغی وزیر راه و شهرسازی و با محوریت معاونت مسکن و ساختمان و دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان در دستور کار قرار گرفته است.
به گفته او، هدف از تدوین این برنامه، ایجاد نقشه راهی جامع برای هدایت صنعت ساختمان و هماهنگسازی سیاستها در بخشهای مختلف این حوزه است.
چرا تدوین نقشه راه جدید برای صنعت ساختمان ضروری است؟
صنعت ساختمان یکی از پیچیدهترین بخشهای اقتصادی است که طیف گستردهای از بازیگران در آن نقش دارند؛ از نهادهای دولتی و شهرداریها گرفته تا مهندسان، تولیدکنندگان مصالح، سازندگان، سرمایهگذاران و خریداران مسکن.
به گفته مدیرکل دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان، پراکندگی سیاستها و تعدد نهادهای تصمیمگیر از مهمترین دلایل آغاز فرآیند تدوین این طرح است. نبود یک چارچوب هماهنگ میان این بازیگران، در بسیاری از موارد اجرای سیاستهای حوزه مسکن و ساختمان را با چالش مواجه کرده است.
در همین راستا، وزارت راه و شهرسازی قصد دارد با تدوین طرح جامع مدیریت صنعت ساختمان، چارچوبی منسجم برای توسعه و ارتقای این بخش ارائه دهد؛ چارچوبی که تنها به مقررات فنی محدود نباشد و ابعاد حقوقی، اقتصادی، مالی، فناورانه، اجتماعی و مدیریتی صنعت ساختمان را نیز در بر بگیرد.
محورهای اصلی طرح جامع مدیریت صنعت ساختمان
طبق توضیحات ارائهشده، این طرح ساختاری چندلایه خواهد داشت و چند زیرطرح تخصصی را شامل میشود. مهمترین محورهای اعلامشده عبارتاند از:
- توسعه فناوریهای نوین در ساختوساز
- گسترش صنعتیسازی ساختمان و کاهش وابستگی به روشهای سنتی
- مدیریت و افزایش بهرهوری انرژی در ساختمانها
- ارتقای کیفیت و ایمنی ساختمانها
- توجه به توسعه پایدار و الزامات زیستمحیطی
- تحول دیجیتال در فرآیندهای طراحی، اجرا و بهرهبرداری
- افزایش بهرهوری عوامل تولید در صنعت ساختمان
این محورها نشان میدهد نگاه سیاستگذاران به طرح جدید صرفاً تدوین یک سند فنی نیست، بلکه هدف آن ایجاد هماهنگی مدیریتی و بهبود ساختار حکمرانی در صنعت ساختمان است.
اهمیت طرح برای سازندگان و خریداران مسکن
اجرای چنین طرحی میتواند در بلندمدت معیارهای ساختوساز در کشور را تحت تأثیر قرار دهد. برای سازندگان، مهمترین پیام آن احتمال تغییر تدریجی استانداردهای ساخت، نظارت و استفاده از فناوریهای نوین ساختمانی است.
در صورت اجرای زیرطرحهای پیشبینیشده، فعالان صنعت ساختمان با چارچوبهای شفافتری در حوزه کیفیت ساخت، ایمنی بنا و بهرهوری انرژی مواجه خواهند شد.
از سوی دیگر، برای خریداران و ساکنان ساختمانها نیز اهمیت این سیاستها در کیفیت نهایی بنا، دوام ساختمان و هزینههای بهرهبرداری از واحدهای مسکونی قابل مشاهده خواهد بود. در سالهای اخیر هزینههای انرژی، نگهداری ساختمان و کیفیت ساخت به یکی از دغدغههای اصلی خانوارها تبدیل شده است.
نقش بخش خصوصی در تدوین طرح
ریاحی تأکید کرده که تدوین این طرح با مشارکت گسترده ذینفعان صنعت ساختمان در حال انجام است. به گفته او، جلسات تخصصی با حضور:
- صاحبنظران دانشگاهی
- مراکز تحقیقاتی
- تشکلهای حرفهای
- انجمنهای تخصصی
- فعالان بخش خصوصی
- دستگاههای اجرایی مرتبط
برگزار شده تا دغدغهها و ظرفیتهای اجرایی صنعت ساختمان در فرآیند تدوین طرح لحاظ شود.
این رویکرد مشارکتی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا تجربه سیاستگذاری در بخش ساختمان نشان داده که اجرای موفق برنامهها بدون همراهی فعالان بازار و نهادهای حرفهای دشوار خواهد بود.
چالش اصلی؛ از تدوین سند تا اجرای واقعی
با وجود اهمیت آغاز تدوین طرح جامع مدیریت صنعت ساختمان، موفقیت آن در نهایت به نحوه اجرای عملی آن وابسته خواهد بود. عواملی مانند هزینه مصالح ساختمانی، توان مالی سازندگان، وضعیت تقاضای بازار مسکن و ظرفیت نظارتی دستگاهها میتوانند بر تحقق اهداف چنین برنامههایی اثر بگذارند.
به همین دلیل، نتیجه واقعی این طرح زمانی مشخص میشود که پس از تکمیل مطالعات، زمانبندی اجرا، مسئولیت دستگاهها و ابزارهای نظارتی آن نیز به طور شفاف اعلام شود.
در حال حاضر، خبر آغاز تدوین این طرح بیشتر نشاندهنده شروع یک فرآیند سیاستگذاری برای بازطراحی مدیریت صنعت ساختمان است؛ فرآیندی که در صورت اجرای موفق، میتواند مسیر آینده ساختوساز در کشور را تا حد زیادی تحت تأثیر قرار دهد.
