بلوک لیکا چیست؟ مزایا، معایب و نکات فنی اجرای بلوک سبک ساختمانی
بلوک لیکا چیست و چرا به مصالح پرکاربرد ساختمان تبدیل شده است؟
در سالهای اخیر، همزمان با افزایش هزینههای انرژی، سختگیرانهتر شدن مقررات ملی ساختمان و تمرکز بر کاهش وزن سازه، استفاده از مصالح سبک بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. در این میان، بلوک لیکا بهعنوان یکی از مهمترین بلوکهای سبک ساختمانی، جایگاه ویژهای در پروژههای مسکونی، تجاری و صنعتی پیدا کرده است.
بلوک لیکا نوعی بلوک سیمانی سبک است که از ترکیب سیمان، آب و دانههای لیکا (رس منبسطشده) تولید میشود. این دانهها در کورههایی با دمای حدود ۱۲۰۰ درجه سانتیگراد پخته شده و ساختاری متخلخل، سبک و مقاوم پیدا میکنند. همین ویژگی باعث شده بلوک لیکا همزمان نقش مصالح سازهای غیرباربر و عایق حرارتی و صوتی را ایفا کند.
بر اساس گزارشهای فنی منتشرشده در سالهای ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵، استفاده از بلوک لیکا میتواند مصرف انرژی ساختمان را تا حدود ۳۰ درصد کاهش دهد؛ موضوعی که آن را به یکی از گزینههای اصلی در اجرای الزامات مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان تبدیل کرده است.
کاربردهای بلوک لیکا در ساختمانسازی
بلوک لیکا به دلیل وزن کم و عملکرد فنی مناسب، در بخشهای مختلف ساختمان مورد استفاده قرار میگیرد. مهمترین کاربردهای این بلوک عبارتاند از:
-
دیوارچینی داخلی و خارجی غیرباربر
-
تیغهکشی واحدهای مسکونی و اداری
-
عایقکاری حرارتی و صوتی دیوارها
-
زیرسازی کف و شیببندی بام
-
اجرای سقفهای کاذب و فضاهای تأسیساتی
تجربه پروژههای اجراشده در شهرهایی مانند تهران، اصفهان و تبریز نشان میدهد استفاده از بلوک لیکا علاوه بر کاهش بار مرده سازه، سرعت اجرا را افزایش داده و هزینههای جانبی ساخت را کاهش میدهد.
مزایا و قابلیتهای فنی بلوک لیکا
ساختار متخلخل دانههای لیکا، مهمترین عامل تمایز این بلوک از مصالح سنتی است. این ویژگی باعث شده بلوک لیکا مجموعهای از قابلیتهای فنی را بهصورت همزمان ارائه دهد.
مهمترین مزایای بلوک لیکا عبارتاند از:
-
سبکی وزن قابل توجه:
وزن مخصوص بلوک لیکا بین ۵۰۰ تا ۱۱۰۰ کیلوگرم بر مترمکعب است که میتواند بار مرده ساختمان را تا ۴۰ الی ۵۰ درصد کاهش دهد؛ عاملی بسیار مؤثر در افزایش ایمنی سازه در برابر زلزله. -
عایق حرارتی و صوتی مناسب:
وجود حفرههای هوا در ساختار داخلی بلوک، انتقال حرارت و صدا را بهشدت کاهش داده و نقش مهمی در کاهش مصرف انرژی ایفا میکند. -
مقاومت بالا در برابر آتش:
بلوک لیکا بسته به ضخامت، میتواند بین ۱۸۰ تا ۳۰۰ دقیقه در برابر آتش مقاومت داشته باشد و ایمنی ساختمان را افزایش دهد. -
سهولت اجرا و شیارزنی:
این بلوک بهراحتی شیار زده میشود و عملیات لولهکشی و سیمکشی بدون ایجاد ترکهای عمیق انجام میگیرد. -
پایداری شیمیایی و دوام بالا:
بلوک لیکا در برابر مواد شیمیایی، رطوبت و چرخههای انجماد و ذوب عملکرد مناسبی دارد و برای اقلیمهای متنوع قابل استفاده است. -
دوستدار محیط زیست:
استفاده از مواد اولیه طبیعی و قابلیت بازیافت، بلوک لیکا را در زمره مصالح سبز قرار میدهد.
معایب و محدودیتهای بلوک لیکا
در کنار مزایا، بلوک لیکا نیز مانند هر مصالح ساختمانی، محدودیتهایی دارد که باید پیش از انتخاب مورد توجه قرار گیرد:
-
جذب آب نسبتاً بالا به دلیل ساختار متخلخل
-
مقاومت فشاری متوسط و نامناسب برای دیوارهای باربر
-
شکنندگی نسبی در برابر ضربه مستقیم
-
نیاز به نازککاری نهایی (گچ یا پوشش محافظ)
-
قیمت بالاتر نسبت به بلوک سیمانی معمولی
با این حال، اغلب این معایب با اجرای صحیح، استفاده از پوششهای مناسب و انتخاب تیم اجرایی حرفهای قابل کنترل است.
انواع بلوک لیکا بر اساس اندازه دانه
بلوک لیکا بسته به اندازه دانههای رس منبسطشده، به سه گروه اصلی تقسیم میشود:
۱. بلوک لیکا دانهریز (۰ تا ۱۰ میلیمتر)
مناسب تیغهکشی داخلی، سبک، عایق صوتی بالا و مناسب ساختمانهای مسکونی.
۲. بلوک لیکا دانهمتوسط (۱۰ تا ۲۰ میلیمتر)
متعادلترین نوع از نظر وزن و مقاومت، مناسب دیوارهای خارجی و مناطق سردسیر.
۳. بلوک لیکا دانهدرشت (۲۰ تا ۳۰ میلیمتر)
کاربردی در زیرسازی کف، زهکشی و پروژههای صنعتی با دوام بالا.
مراحل اجرای بلوک لیکا بهصورت اصولی
اجرای بلوک لیکا شباهت زیادی به دیوارچینی سنتی دارد اما رعایت چند نکته فنی ضروری است:
-
آمادهسازی سطح و تراز کف
-
مرطوبکردن سطحی بلوکها پیش از اجرا
-
چیدن رج اول با دقت بالا
-
رعایت ضخامت مناسب ملات
-
اجرای والپست و میلگرد بستر در دیوارها
-
انجام نازککاری نهایی پس از گیرش کامل ملات
اجرای اصولی نقش تعیینکنندهای در دوام و عملکرد نهایی بلوک لیکا دارد.
جمعبندی: آیا بلوک لیکا انتخاب مناسبی است؟
با توجه به شرایط امروز صنعت ساختمان، افزایش قیمت انرژی، الزامات مقررات ملی و اهمیت کاهش وزن سازه، بلوک لیکا یکی از منطقیترین گزینهها برای ساختوساز مدرن محسوب میشود. این بلوک با ترکیب سبکی، عایقبودن، ایمنی و دوام، میتواند همزمان منافع فنی و اقتصادی را برای سازندگان و مالکان فراهم کند.
